Ηλιακό ηλεκτρικό ποδήλατο! Το ποδήλατο που δε βαριέσαι ποτέ…

Posted: Μαΐου 25, 2012 in ΡΟΔΕΣ & ΤΣΟΝΤΕΣ
Ετικέτες:

ImageΕδώ θα δούμε πως μετέτρεψα πολύ εύκολα ένα κανονικό ποδήλατο, ώστε να κινείται και ως κανονικό ποδήλατο, αλλά και με ηλεκτρική ενέργεια ως υποβοήθηση! Ο στόχος μου εξ’ αρχής ήταν να μην καταργήσω τα χαρακτηριστικά ενός ποδηλάτου:

Ο ποδηλάτης θα πρέπει να πατά πετάλι, αλλιώς ας πάει να αγοράσει ένα μηχανάκι… Το ηλιακό ποδήλατο θα πρέπει απλώς να υποβοηθά τον ποδηλάτη, ώστε να μπορεί να κάνει μεγαλύτερες διαδρομές και να μη φοβάται τις ανηφόρες.Ο δεύτερος στόχος μου ήταν να είναι το ηλεκτρικό ποδήλατο ελαφρύ και όμορφο. Νομίζω ότι το πέτυχα και αυτό! Εσύ θα κρίνεις… Παρακάτω παρουσιάζω την μετατροπή βήμα-προς-βήμα.

Η μετατροπή σε ηλεκτρικο ποδήλατο

Η μετατροπή σε ηλιακό ηλεκτρικό ποδήλατο ήταν πολύ εύκολη: Αγόρασα ένα έτοιμο κιτ μετατροπής που περιλαμβάνει ό,τι χρειάζεται:

  1. Τον μπροστινό τροχό ο οποίος στο κέντρο του έχει ενσωματωμένο ένα μοτέρ 250W που κινεί τον τροχό με ηλεκτρική ενέργεια (βλ. διπλανή φωτογραφία).
  2. Τον ρυθμιστή που ελέγχει την ταχύτητα του μοτέρ, την απομόνωσή του όταν φρενάρουμε κ.ά., τον τοποθέτησα σε ένα μικρό τσαντάκι κάτω από τη σέλα.
  3. Τις χειρολαβές στο τιμόνι που αντικαθιστούν αυτές του ποδηλάτου (η δεξιά λειτουργεί όπως το «γκάζι» στα μηχανάκια για να ρυθμίζουμε την ταχύτητα κίνησης).
  4. Τις χειρολαβές των φρένων που αντικαθιστούν αυτές του ποδηλάτου: Όταν φρενάρουμε, απομονώνουν το μοτέρ και αυτό σταματά να κινεί το ηλιακο ποδηλατο.

Όπως φαίνεται και στις φωτογραφίες, η τοποθέτηση των παραπάνω είναι πανεύκολη, για κάποιον που «πιάνουν τα χέρια του». Αλλιώς θα μπορούσε να βοηθήσει ένα ποδηλατάδικο.

  1. Ξεβιδώνουμε τον μπροστινό τροχό και βιδώνουμε στη θέση του τον καινούριο τροχό που έχει ενσωματωμένο το μοτέρ.
  2. Ξεβιδώνουμε τις χειρολαβές φρένων και βιδώνουμε τις καινούριες.
  3. Βρίσκουμε ένα βολικό σημείο για να τοποθετήσουμε το μικρό σε μέγεθος ρυθμιστή (πχ. σε ένα τσαντάκι σέλας ή στην σχάρα).
  4. Ενώνουμε όλα τα καλώδια (από το μοτέρ, τα φρένα και το «γκάζι¨) στο ρυθμιστή, ανάλογα με το χρώμα τους (οι γραπτές οδηγίες ήταν σαφείς και εύκολες).

ImageΤέλος, ενώνουμε τα δύο καλώδια, θετικό και αρνητικό (κόκκινο και μαύρο αντίστοιχα), του ρυθμιστή πάνω στους αντίστοιχους πόλους των μπαταριών που τοποθέτησα μέσα σε ένα μικρό κουτί πίσω στη σχάρα.Οι μπαταρίες αυτές είναι τρεις μολύβδου 12V και 13ΑΗ, κλειστού τύπου, σαν αυτές που έχουν τα μηχανάκια. Μπορούν να επαναφορτίζονται με τον φορτιστή τους από μια απλή ηλεκτρική πρίζα της ΔΕΗ, αλλά και με ηλιακή ενέργεια από φωτοβολταϊκά πάνελ.

Εξασφαλίζουν αυτονομία περίπου 40 χιλιόμετρα, σε φυσιολογικές διαδρομές με λίγες ανηφόρες και με τον ποδηλάτη να βοηθά λίγο με το πετάλι, κυρίως στο ξεκίνημα από στάση (αφού εκεί γίνεται η μεγαλύτερη κατανάλωση ρεύματος). Θα μπορούσα να χρησιμοποιήσω και μικρότερες και ελαφρύτερες μπαταρίες (π.χ. 7,5 ΑΗ) με το μισό μέγεθος και βάρος. Ή μια συστοιχία 30 μικρών επαναφορτιζόμενων μπαταριών νικελίου 8ΑΗ. Σαν αυτές δηλαδή που έχουν τα επαναφορτιζόμενα ηλεκτρικά σκουπάκια ή επαναφορτιζόμενα εργαλεία (είναι καλύτερες αλλά είναι όμως και αρκετά ακριβότερες).

Οι βόλτες με το ηλιακο ποδηλατο

ImageΌποιος κάνει μια φορά βόλτα με ηλεκτρικό ποδήλατο, δεν ξαναγυρνάει ποτέ σε απλό ποδήλατο… Η αίσθηση είναι καταπληκτική! Ενώ συνεχίζεις να κάνεις κανονική ποδηλασία, δεν κουράζεσαι ιδιαίτερα, δεν ιδρώνεις, νιώθεις καθαρός και ξεκούραστος όσα χιλιόμετρα κι αν έκανες. Δεν είναι σαν μηχανάκι, παραμένει ποδήλατο. Απλά, εκεί που πριν έκανες 5 χιλιόμετρα τώρα κάνεις 15 χωρίς να το σκέφτεσαι, άρα γυμνάζεσαι και περισσότερο. Είναι σα να έχεις μαζί σου έναν αόρατο επαγγελματία αγωνιστικό ποδηλάτη ο οποίος πατά μαζί σου πετάλι! Ειδικά στις ανηφόρες αυτό είναι πολύ σημαντικό. Επίσης, νιώθεις μεγαλύτερη ενεργητική ασφάλεια. Επιταχύνεις πολύ ταχύτερα από στάση, ενώ αναπτύσεις και μεγαλύτερες ταχύτητες στο δρόμο (έως 35 χιλιόμετρα ανά ώρα σε ευθεία με ελαφρύ πετάλι) ώστε να προσαρμόζεσαι καλύτερα στις απαιτήσεις της κυκλοφορίας. Και σε κοιτάνε και όλοι έκπληκτοι! Τέλος, έχεις ένα μέσο σε περίπτωση ανάγκης, ώστε να μετακινηθείς κάπου όταν δεν υπάρχει άλλος τρόπος (π.χ. απροσπέλαστοι δρόμοι, έλλειψη καυσίμων κ.λπ.).

Τα τεχνικά χαρακτηριστικά και το κόστος μετατροπής σε ηλεκτρικό ποδήλατο

ImageΤο μοτέρ είναι 36V – 250W και δεν χρειάζεται συντήρηση (είναι με μόνιμους μαγνήτες). Τα 250W είναι η μέση ισχύς που βγάζει ένας επαγγελματίας ποδηλάτης κατά τη διάρκεια ενός αγώνα. Οι μπαταρίες είναι τρεις 12βολτες συνδεδεμένες σε σειρά (το συν με το πλην εναλλάξ), για να δίνουν τα 36V που θέλει το μοτέρ. Η χωρητικότητα πρέπει να είναι τουλάχιστον 7ΑΗ ώστε να έχουμε μια αυτονομία περίπου 15-20 χιλιόμετρα τη μέρα. Εγώ έβαλα 13ΑΗ, αλλά έχουν μεγαλύτερο βάρος και όγκο. Με 7ΑΗ, το επιπλέον βάρος στο ποδήλατο είναι περίπου 12 κιλά, δεν τα νιώθεις όμως καθώς κινείσαι. Αν ήταν οι ακριβότερες νικελίου, το βάρος θα ήταν γύρω στα 5 μόλις κιλά. Με φυσιολογική χρήση θα ανέξουν σχεδόν 3 χρόνια πριν χρειαστούν αντικατάσταση. Το τελικό κόστος ήταν όταν το έφτιαξα 377 Ευρώ για το σετ μετατροπής (σήμερα είναι λίγο φθηνότερο). Οι μπαταρίες κοστίζουν από περίπου 15 Ευρώ (7,5ΑΗ) έως 30 Ευρώ (13ΑΗ) η κάθε μία (χρειάζονται τρεις).

Φόρτιση με ηλιακή ενέργεια (φωτοβολταϊκά)

ImageΣτο μπαλκόνι μου έχω τοποθετήσει 3 μικρά φωτοβολταϊκά των 20 Watt/p. Έχω τραβήξει μερικά μέτρα καλώδιο μέχρι το ισόγειο όπου αφήνω το ηλεκτρικό ποδήλατο να φορτίσει αμέσως μετά από κάθε χρήση. Τα φωτοβολταϊκά πάνελ είναι αρκετά μικρά ώστε να μπορώ να τα πάρω και μαζί μου (χωράνε σε ένα μεγάλο χαρτοφύλακα). Καλύτερα όμως να παίρνω μαζί μου αν θέλω για ασφάλεια το μικρό φορτιστή, παρά ένα μεγάλο χαρτοφύλακα… Μπορώ να αφαιρέσω το κουτί με τις μπαταρίες και να το πάρω μαζί μου ώστε να φορτίσει και μέσα στο σπίτι από μια πρίζα (ή απο τα φωτοβολταϊκά). Για να φορτίσουν πλήρως οι μπαταρίες των 7ΑΗ αρκούν 2,5 -3 ώρες στο φορτιστή ρεύματος ή ένα πρωινό (5-6 ώρες) στον ήλιο. Αυτό αν είναι εντελώς άδειες. Αν η βόλτα μας ήταν π.χ. μόνο 7-8 χιλιόμετρα, θα χρειαστεί ο μισός χρόνος για να φορτίσουν ξανά πλήρως. Το ηλεκτρικό ποδήλατο το ζητήσανε οι διοργανωτές της έκθεσης EnergyRes ως ένα από τα κεντρικά εκθέματα και η αντίδραση των επισκεπτών που το δοκιμάσανε ήταν εντυπωσιακή! Στη φωτογραφία δεξιά, το ηλεκτρικό ποδήλατο δίπλα στο ηλιακό αυτοκίνητο…

Ήταν εύκολη η μετατροπη με το κιτ μετατροπης ηλεκτρικού ποδηλάτου;

ImageΓια μένα ήταν πολύ εύκολη, αλλά είμαι και σχετικά εξοικειωμένος με τέτοια project. Για κάποιον άλλο που «πιάνουν τα χέρια του» είμαι σίγουρος ότι θα είναι το ίδιο εύκολο. Για κάποιον που δεν συναρμολόγησε μόνος του ποτέ και τίποτε, θα είναι μια ευχάριστη εμπειρία αρκεί να έχει τη βοήθεια κάποιου φίλου και μια ή δύο ώρες υπομονή (αν και τελευταία έχει κυκλοφορήσει και κιτ μετατροπής που τα έχει σχεδόν όλα προ-συνδεδεμένα).

Για όποιον σκέφτεται να αγοράσει κιτ μετατροπής ή ηλεκτρικο ποδηλατο

Τα κιτ μετατροπής ποδηλάτου σε ηλεκτρικό κοστίζουν σήμερα στην αγορά κατά μέσο όρο 300 ευρώ + το κόστος των μπαταριών που είναι περίπου 100 ευρώ για μπαταρίες μολύβδου ή περίπου 350 ευρώ για μπαταρίες λιθίου.

Oι καλύτερες από όλες τις απόψεις είναι οι λιθίου τύπου LiFePO4 36V 10A, ούτε μικρότερες ούτε μεγαλύτερες για μία νόμιμη μετατροπή με μοτέρ 250 Watt. Σε βάθος χρόνου είναι μάλιστα και φθηνότερες από κάθε άλλο τύπο μπαταριών, ακόμη και από τις μολύβδου. Κάποιοι υποστηρίζουν ότι δεν είναι τόσο δοκιμασμένες όσο οι απλές λιθίου, επειδή είναι νέες (γι΄ αυτούς ίσως, εγώ τις χρησιμοποιώ πολλά χρόνια τώρα)… Μα αφού και οι LiFePO4, μπαταρίες λιθίου είναι, απλώς βελτιωμένες!

Επειδή έχω διαβάσει …απίθανα πράγματα για τις μπαταρίες από άσχετους, όπως π.χ. ότι οι μπαταρίες λιθίου αντέχουν για 10 χρόνια (στο ράφι ίσως, όχι όμως με χρήση σε ηλεκτρικό ποδήλατο), θα επεκταθώ λίγο παραπάνω σε ότι αφορά τις μπαταρίες για ένα κιτ μετατροπής ποδηλάτου σε ηλεκτρικό, αφού γνωρίζω το θέμα πολύ καλά.

Οι μπαταρίες γενικώς δεν έχουν κάποιο συγκεκριμένο χρόνο ζωής (στη θεωρία έχουν, στην πράξη εξαρτάται από τον χρήστη). Ανάλογα με το πόσο συχνή ή βαριά χρήση τους κάνουμε και ανάλογα με το πως, για πόσο και κάθε πότε τις φορτίζουμε, όπως και σε τι θερμοκρασία χώρου βρίσκονται, αλλάζει δραματικά και η διάρκεια ζωής τους.

Έτσι λοιπόν, σε χρήση ηλεκτρικού ποδηλάτου με καθημερινή μέτρια επιβάρυνση για λίγα χιλιομέτρα, οι μολύβδου αντέχουν από μερικούς μήνες έως ένα χρόνο και οι λιθίου από 6 μήνες έως 2 χρόνια. Οι μπαταρίες λιθίου τύπου LiFePO4 από 2 έως 3 χρόνια, ίσως και λίγο παραπάνω.

Η μικρή διάρκεια ζωής που αναφέρω παραπάνω, ισχύει σε σχετικά κακή χρήση των μπαταριών, ενώ η μέγιστη διάρκεια ζωής αναφέρεται σε πολύ σωστή χρήση.

Οδηγός σωστής χρήσης μπαταριών

Για να προστατέψετε την επένδυσή σας, ετοίμασα τον παρακάτω οδηγό για τη σωστή χρήση των μπαταριών. Έτσι λοιπόν, μια μπαταρία θα αντέξει όσο το δυνατό περισσότερο αν:

  • Πατάμε πετάλι μαζί με το μοτέρ.
  • Δεν την ταλαιπωρούμε σε ανηφόρες με μεγάλη κλίση ή για μεγάλη απόσταση.
  • Δεν τη χρησιμοποιούμε καθημερινά.
  • Όποτε τη χρησιμοποιούμε, είναι για σχετικά λιγα χιλιόμετρα (μέχρι 10-15 χιλιόμετρα).
  • Κάθε βράδυ (ή κάθε μέρα) τη συνδέουμε στο φορτιστή για να φορτιστεί πλήρως.
  • Δεν την υποβαλλουμε σε δραστικές μεταβολές θερμοκρασίας περιβάλλοντος.
  • Η ιδανική θερμοκρασία για τις μπαταρίες είναι από 22-28 βαθμοί Κελσίου.
  • Και το σημαντικότερο, δεν εκκινούμε ποτέ από στάση χρησιμοποιώντας το μοτέρ! Πάντα εκκινούμε με τα πόδια, έστω την πρώτη πεταλιά και μετά ενεργοποιούμε το μοτέρ.

Η μπαταρία είναι ουσιαστικά το μόνο αναλώσιμο μέρος ενός ηλεκτρικού ποδηλάτου. Άλλο σημαντικό κόστος χρήσης δεν υπάρχει. Ίσως καμιά αλλαγή ρυθμιστή αλλά αυτός είναι πολύ φθηνός, όπως και τα υπόλοιπα ανταλλακτικά. Το μοτέρ δεν χαλάει, εκτός και αν πέσεις στην περίπτωση. Τόσα χρόνια δεν έχω δει ποτέ μου χαλασμένο μοτέρ (και λόγω επαγγελματικών επαφών γνωρίζω για εκατοντάδες κατόχους τέτοιων κιτ στην Ελλάδα και στο εξωτερικό). Η κατανάλωση «καυσίμου», δηλαδή ρεύματος, είναι χαμηλή. Από 1 έως 2 κιλοβατώρες ανά 100 χιλιόμετρα διαδρομής κατά μέσο όρο (αφού εξαρτάται από πολλούς παράγοντες). Δηλαδή ούτε μισό λεπτό ανά χιλιόμετρο!

Στην Ελλάδα (αλλά απ΄ όσο γνωρίζω και στην Ευρώπη γενικότερα) ένα από τα καλύτερα κιτ μετατροπής ποδηλάτου διατίθεται πολύ οικονομικά εδώ:  ΚΙΤ 1 . Ειδικά με τη μπαταρία λιθίου LiFePO4. Δείτε όμως και αυτό:  ΚΙΤ 2

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s